ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಓಕೆ, ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ ಯಾಕೆ? 
UPDATE

ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಓಕೆ, ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲ ಯಾಕೆ? 

ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಸಿಇಓ ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌ ದೇಶ ಶೇ.10ರಷ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧಿಸಲು ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೂ ಮುಖ್ಯ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ನೀಡಿರುವ ಭಾರತದ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳು ಅವರ ಮಾತನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸುತ್ತಿವೆ. 

ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂಘಟನೆಯೊಂದು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ನೀತಿ ಅಯೋಗದ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌, ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಾನವ ಸೂಚ್ಯಾಂಕದ ಅಭಿವೃದ್ದಿಯೂ ಮುಖ್ಯ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗದೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ದಿಯೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವೇಳೆ, “ಭಾರತದ 7.5ರಷ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇನ್ನು ಮೂರು ದಶಕಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶೇ.10ರಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸದೇ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ,” ಎಂದು ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌ ನುಡಿದಿದ್ದಾರೆ.

ಶಿಶು ಮರಣ ದರ, ಪ್ರಸವ ಸಮಯದಲ್ಲಿನ ಮರಣ ದರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದಾಗ, ಮೂರರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗಿದ್ದಾಗ ದೇಶ ಶೇ.10ರ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌ ಹೇಳುವಂತೆ ದೇಶದ ಸುಮಾರು 200 ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಉಳಿದಿವೆ. ಸರಕಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸರಕಾರೇತರ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಕೂಡ ಸರಕಾರದ ಜತೆ ನಿಂತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ನೆರವಾಗಬೇಕಿದೆ.

ವಿಶ್ವ ಸಂಸ್ಥೆ 2016ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವರದಿಯ ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳು ಅಮಿತಾಬ್‌ ಕಾಂತ್‌ರ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಪುಷ್ಟಿ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ಬಲಿಷ್ಠ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಜತೆ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಭಾರತ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ 188 ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪೈಕಿ 131ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಭಾರತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗಳಿಸಿದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆಯನನ್ನೇನೋ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. 1990ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮಾನದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರ 0.428 ಇತ್ತು. 2016ರ ವೇಳೆಗೆ 0.624ನ್ನು ತಲುಪಿದೆ. 1990ರಿಂದ 2018ರ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಮುಂಚೂಣಿ ದೇಶಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಭಾರತ, ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಿರುವ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ದಿ 0.2ಕ್ಕೂ ಕಡಿಮೆ.

ಏನಿದು ‘ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕ’?:

ಜಗತ್ತಿನ ದೇಶಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಬಳಸುವ ಮಾನದಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಕೂಡ ಒಂದು. ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಬಲತೆಯನ್ನು ಅಳೆಯಲಾದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವ ಜನರ ಆರೋಗ್ಯ, ಜೀವಿತಾವಧಿ, ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳು ಮರಣವನ್ನಪ್ಪುವ ಪ್ರಮಾಣ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಮೇಲೆ ದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರ ದೇಶದ ಹಣಕಾಸಿನ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದರೆ, ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರ ದೇಶದ ಜನ ಜೀವನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಸದ್ಯ ಭಾರತದ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರ 0.624 ಆಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯಮ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. 2016ರ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕ ಹೇಳುವಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 131.11 ಕೋಟಿ ಜನರಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತದ ಜನರ ಸರಾಸರಿ ಜೀವಿತಾವಧಿ 68.3 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸರಾಸರಿ ಶಿಕ್ಷಣ ದರ ಹೇಳುವಂತೆ ಭಾರತೀಯರು 11.7 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. 2011ರಲ್ಲಿ ದೇಶದ ನಿವ್ವಳ ವಾರ್ಷಿಕ ತಲಾದಾಯ 5,663 ರೂಪಾಯಿಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಬಹು ಆಯಾಮದ ಬಡತನ ಸೂಚ್ಯಾಂಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತ 0.282ರಷ್ಟು ಕನಿಷ್ಟ ಸಾಧನೆಯಲ್ಲಿದೆ. 64.23 ಕೋಟಿ ಜನ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಬಡತನದಲ್ಲಿದ್ದು, ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಶೇ.27.8ರಷ್ಟು ಮಂದಿ ಬೀಕರ ಬಡತನದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ನೂಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾರತದ ಲಿಂಗ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕವು 0.819 ಇದ್ದರೆ, ಅಸಮಾನತೆಯ ದರವು 0.454ರಷ್ಟಿದೆ. ಮಾನವ ಭದ್ರತೆಯ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಬಂದರೆ ದೇಶದ 1 ಲಕ್ಷ ಜನರ ಪೈಕಿ 3.2 ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಗಲಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಎಸಗುತ್ತಿರುವ ಹಾನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ 1 ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 1.4 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಇಂಗಾಲದ ಡೈ ಆಕ್ಸೈಡ್‌ಅನ್ನು ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ದರದ ಮೂಲಕ ನೋಡುವುದಾದರೆ ಭಾರತ ಈ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಶೇ.7.5ರಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧಿಸಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ನೆರೆಯ ಚೀನಾವನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಂಡಿದೆ.

2019ರಲ್ಲಿ ಈ ದರ ಶೇ.7.9ಕ್ಕೆ ಏರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತಜ್ಞರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆರ್ಥಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಚೀನಾಕ್ಕೆ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಭಾರತ, ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಾಂಕದಲ್ಲಿ 90ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ಚೀನಾಗೆ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡುವ ಛಲವನ್ನು ಈವರೆಗೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ನೆರೆಯ ಪುಟ್ಟ ರಾಷ್ಟ್ರ ಶ್ರಿಲಂಕಾವೇ ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ 73ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಭಾರತ ಶ್ರೀಲಂಕಾಗಿಂತ 58 ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಜತೆಗೆ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಸರಕಾರ ಹಾಗೂ ಜನ ಮನಗಾಣಬೇಕಿದೆ.