ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ದುರಂತಕ್ಕೆ 32ರ ಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿದೆ ಭೀಕರ ಸ್ಪೋಟದ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ
ವಿದೇಶ

ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ದುರಂತಕ್ಕೆ 32ರ ಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿದೆ ಭೀಕರ ಸ್ಪೋಟದ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ

ಸಿಡಿದ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ನಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಣು ವಿಕಿರಣಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಬೆಂಕಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದು ಉರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರ್ಬನ್‌ ಮಾನಾಕ್ಸೈಡ್‌ ಗಾಳಿಯ ಜತೆಗೂಡಿ 9 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬೆಂಕಿ ಉರಿಯುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು.

ಅದು 1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 26. ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಅಣು ವಿದ್ಯುತ್‌ ಸ್ಥಾವರ ಸ್ಪೋಟಗೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ಸ್ಪೋಟ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಅಣು ದುರಂತ ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ಸ್ಪೋಟದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಣು ವಿಕಿರಣಗಳು ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಹೋಗಿದ್ದವು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಸಹಸ್ರಾರು ಜನರನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ನಾಶ ವಿಶ್ವದ ನಿದ್ದೆಗೆಡಿಸಿತ್ತು. ಈ ದುರ್ಘಟನೆಗೆ ಈಗ 32ರ ಪ್ರಾಯ.

ಎಲ್ಲಿದೆ ಈ ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌?

ಉಕ್ರೇನ್‌ ರಾಜಧಾನಿ ಕೇವ್‌ ನಗರದಿಂದ 100 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌, ಪಕ್ಕದ ದೇಶ ಬೆಲಾರಸ್‌ನ ಗಡಿಗೆ ಕೇವಲ 20 ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಸನಿಹದಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಿಪ್ಯಾಟ್‌ ಎನ್ನುವುದು ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ಗೆ ಅತಿ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವ ನಗರ. ಅಣು ವಿದ್ಯುತ್‌ ಸ್ಥಾವರದ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆಂದೇ 1970ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸ್ಫೋಟಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಸುಮಾರು 40,000 - 50,000 ಜನ ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಭೀಕರ ಸ್ಫೋಟ ಜರುಗುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನ್‌ ಸೋವಿಯತ್‌ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ದುರಂತಕ್ಕೆ 32ರ ಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿದೆ ಭೀಕರ ಸ್ಪೋಟದ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ

1986ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ 26ರಂದು ನಡೆದದ್ದೇನು?

ಅದಾಗ ತಾನೇ ಸೂರ್ಯ ಮೂಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಯ. ಅಣು ವಿದ್ಯುತ್‌ ಸ್ಥಾವರದಲ್ಲಿ 4 ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗಳಿದ್ದವು. 4ನೇ ರಿಯಾಕ್ಟರನ್ನು ಕಡಿಮೆ ವಿದ್ಯುತ್ಛಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೇಗೆ ತಂಪಾಗಿಸಬಹುದೆಂಬ ಕುರಿತು ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ನಿಯಂತ್ರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಂದ್‌ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.

ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ ಶೇ.25ರಷ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ಶೇ.1ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕೆಲಸಗಾರರು ನಿಧಾನವಾಗಿ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು. ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆಯೇ ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ಪೂರೈಕೆ ಉಲ್ಭಣಗೊಂಡಿತ್ತು. ಸಿಡಿದ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ನಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಣು ವಿಕಿರಣಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಬೆಂಕಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದು ಉರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರ್ಬನ್‌ ಮಾನಾಕ್ಸೈಡ್‌ ಗಾಳಿಯ ಜತೆಗೂಡಿ 9 ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಬೆಂಕಿ ಉರಿಯುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು.

ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ದುರಂತಕ್ಕೆ 32ರ ಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿದೆ ಭೀಕರ ಸ್ಪೋಟದ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ

ಸ್ಫೋಟದ ಪರಿಣಾಮವೇನು?

ಸ್ಥಾವರದಲ್ಲಿದ್ದ ಅಗ್ನಿ ಶಾಮಕ ದಳ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ನಂದಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗೆ ನೀರು ಸುರಿಯುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು. ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮಿಲಿಟರಿ ಹೆಲಿಕ್ಯಾಪ್ಟರ್‌ಗಳು 2,400 ಟನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸೀಸ ಮತ್ತು 1,800 ಟನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚ ಮರಳನ್ನು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯುತ್ತಿದ್ದ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಸುರಿದಿತ್ತು. ಸ್ಪೋಟ ಜರುಗಿದ ಮಾರನೇ ದಿನವೇ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತ 30 ಮೈಲಿ ಜಾಗವನ್ನು ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಸ್ಪೋಟ ವಲಯ ಎಂದು ಕರೆದು, ಈ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸುಮಾರು 2,30,000 ಜನರನ್ನು ಬೇರೆಡೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೂ ಕೂಡ ಸಹಸ್ರಾರು ಮಂದಿ ಈ ಸ್ಪೋಟದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿದ್ದರು.

ಬೆಂಕಿ ನಂದಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾದ ವಾಹನಗಳಿವು.
ಬೆಂಕಿ ನಂದಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾದ ವಾಹನಗಳಿವು.

ಸ್ಪೋಟಗೊಂಡ ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ನ ಮೇಲೆ ತರಾತುರಿಯಿಂದ ಕಲ್ಲಿನ ಶವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ಉಕ್ರೇನ್‌ ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ ಒಳಗಿನ ಅಣು ವಿಕರಣಗಳು ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸೇರದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಈ ಕಲ್ಲಿನ ಶವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಆರಂಭಗೊಡಿತ್ತು. 1986ರ ನವೆಂಬರ್‌ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಶವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತ್ತು. 2000ದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಈ ಅಣು ವಿದ್ಯುತ್‌ ಸ್ಥಾವರವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.

ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗೆ ಕಟ್ಟಿದ  ಕಲ್ಲಿನ ಶವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ.
ರಿಯಾಕ್ಟರ್‌ಗೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕಲ್ಲಿನ ಶವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ.

ಸತ್ತಿದ್ದೆಷ್ಟು ಮಂದಿ?

ಸ್ಪೋಟ ಸಂಭವಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 2 ಸ್ಥಳದಲ್ಲೇ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದರು. ಸ್ಪೋಟದ ನಂತರ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದ 130 ಜನರ ಪೈಕಿ 28 ಜನ ಕೆಲ ವಾರಗಳು ಕಳೆಯುವ ಮೊದಲೇ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಈ ಸ್ಪೋಟದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ರಷ್ಯಾ, ಉಕ್ರೇನ್‌ ಮತ್ತು ಬೆಲಾರಸ್‌ ದೇಶಗಳ 50 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಷ್ಷು ಮಂದಿ ಇಂದಿಗೂ ವಿಕಿರಣಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವಾರು ಮಂದಿ ಮಕ್ಕಳು ಇಂದೂ ಕೂಡ ಥೈರಾಯಿಡ್‌ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವಿಕಿರಿಣಗಳು ಸೋಕಿದ ನೆಲದ ಮೇಲಿನ ಹುಲ್ಲನ್ನು ಮೆದ್ದ ಹಸುಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಹಾಲನ್ನು ಸೇವಿಸಿರುವುದು ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ವಿಕಿರಣದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಪಟ್ಟವರು.
ವಿಕಿರಣದಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಪಟ್ಟವರು.

ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾದ ಪರಿಣಾಮವೇನು?

ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕಾ ಹಿರೋಶಿಮಾದ ಮೇಲೆ ಅಣು ಬಾಂಬ್‌ ಎಸೆದಿತ್ತು. ಅಂತಹ 400 ಅಣು ಬಾಂಬ್‌ಗಳು ಒಮ್ಮೆಲೆ ಬೀರುವಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಈ ಸ್ಪೋಟವೊಂದೇ ಬೀರಿತ್ತು. ಇಡೀ ಯುರೋಪ್‌ ಖಂಡದ ತುಂಬಾ ಅಣು ವಿಕಿರಣಗಳು ಹರಡಿದ್ದವು. ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ವಲಯವನ್ನು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕಿರಣ ಸೊಂಕಿತ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿತ್ತು.

ಅಣು ವಿಕರಿಣಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ ಸಾಗಿದ ನಂತರ ಕೆಲವು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ರೇಡಿಯೋ ಎಕಾಲಜಿ ಲ್ಯಾಬೋರೇಟರಿ ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ 400ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜೀವ ಪ್ರಬೇಧಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದಿತ್ತು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ 50 ಪ್ರಬೇಧಗಳ ಮೇಲೆ ಅಣು ವಿಕಿರಣ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮನುಷ್ಯ ವಾಸಿಸುವಂತಾಗಲು ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ನೂರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ 2,000 ವರ್ಷಗಳು ಬೇಕು ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ದುರಂತಕ್ಕೆ 32ರ ಪ್ರಾಯ; ಇಲ್ಲಿದೆ ಭೀಕರ ಸ್ಪೋಟದ ಚಿಕ್ಕ ಪರಿಚಯ

ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವುದು ಸುರಕ್ಷಿತವೇ?

2011ರಲ್ಲಿ ಉಕ್ರೇನಿಯನ್‌ ಸರಕಾರ ಈ ಸ್ಪೋಟವಲಯವನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವೆಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸಹಸ್ರಾರು ಜನರನ್ನು ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಪ್ರದೇಶ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ. 2017ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 50,000 ಜನ ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ಅಪಾರ ಸಾವು ನೋವುಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ‘ಡಾರ್ಕ್‌ ಟ್ಯೂರಿಸಂ' ಎಮದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಜನರನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಸಧ್ಯಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 200 ಜನ ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಎಲ್ಲರೂ ವಯಸ್ಸಾದವರೇ. ಚರ್ನೋಬಿಲ್‌ ಸ್ಪೋಟ ಸಂಭವಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಮೊದಲೇ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಇವರು ಸ್ಪೋಟದ ನಂತರವೂ ಕೂಡ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತೊರೆಯಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರು.

ಮಾಹಿತಿ ಮೂಲ: ಅಲ್ ಝಜೀರಾ